Anna Rispoli, een Italiaanse performer, zet een artistiek experiment op  waarbij mensen diensten en goederen uitwisselen zonder gebruik van geld.  Voor “Casting out the nines” zet ze een  miniLETS-versie op en onderzoekt hoe flexibel het systeem is. De voorstelling speelt op twee avonden, maar met telkens een andere insteek: op dinsdag 14 februari (Spending the hour) ligt de nadruk op een illustratieve benadering van LETS; op woensdag 15 februari (Paying it back) gaat ze meer op zoek naar wat dit systeem specifiek voor haar als kunstenaar betekent. Als toeschouwer kan je een ticket kopen door te betalen of door een wederdienst aan te bieden.

Anna Rispoli werd geboren in Noord-Italië maar woont en werkt momenteel in Brussel. In haar visueel werk en haar performances verkent zij de conceptuele en esthetische opties die mogelijk zijn tussen de publieke ruimte en het private territorium. Hier toegepast op de mogelijkheden van complementaire munten.

Je kan voor deze voorstelling een ticket kopen (€8) of je kan kiezen voor een ruilticket: je krijgt dan een (gratis) ticket in ruil voor een wederdienst. Als je €8 wil betalen, kan je online je ticket kopen. Indien je een ‘ruilticket’ wenst, stuur dan een mail naar ticket@stuk.be. Nadien krijg je hierover nog informatie toegestuurd over de mogelijke wederdiensten. Info op de site van STUK.

Het ‘Artefact Festival 2012′ van STUK draait rond het thema THE SOCIAL CONTRACT en grijpt dit aan om eveneens de e-flux Time/Bank in België te lanceren. Een complementair muntsysteem toegepast in de culturele wereld. Zie: e-flux.com

Onder de titel Anders betalen begint met anders denken vond dinsdag 17 januari het druk bezochte congres over community currencies plaats dat LvDO in samenwerking met Qoin organiseerde. Cees van Straten namens LvDO: ‘Het is hoog tijd voor een frisse blik op ons financieel economisch systeem. Een systeem met meerdere lokale valuta – community currencies – zoals de Brixton Pound, is diverser en dus robuuster. Bovendien bieden alternatieve betalingsmiddelen de mogelijkheid om gemeenschappen daadwerkelijk bij maatschappelijke vraagstukken te betrekken.

Opnieuw ontwerpen
Anders denken zit hem volgens Van Straten in het doorbreken van routines. Dat kan door anders naar het middel geld te kijken. ‘Geld is gemaakt en ontworpen door mensen. Wij kunnen opnieuw ontwerpen op een manier die bij onze doelen past. We moeten toe naar een nieuwe manier van waarderen waarbij we ook zelf een aandeel hebben in het oplossen van maatschappelijke vraagstukken. Niet de aandeelhouder wint, maar de aanhouder. Of beter nog, niet de financiële maar de maatschappelijke aandeelhouder wint.’

Verouderde doelstellingen
Ook Harry te Riele, transitieadviseur, stelt dat het tijd is voor vernieuwing in de financiële wereld. ‘Ons financiële grondbeginsel van groeimaximalisatie stamt uit de periode van net na de Tweede Wereldoorlog.’ Decennia later leidt dat streven tot scheve verhoudingen, hebzucht en vervreemding van het financiële systeem, aldus Te Riele. ‘Geluksmaximalisatie is een molensteen om onze nek geworden.’ De financiële sector is volgens Te Riele niet meer verbonden met de reële economie. En juist daar zijn veel sectoren te vinden die de verschuiving (willen) maken naar een duurzame samenleving.

Vitaal en veerkrachtig
Community currencies – lokale valuta – bieden een alternatief waarderingssysteem dat lokale economieën versterkt, duurzaamheid bevordert en de zeggenschap en betrokkenheid van burgers vergroot. ‘Het gaat erom dat we weer beseffen dat geld een middel is om de relatie tussen mensen te bevorderen’, aldus Rob van Hilten, directeur van Qoin. Volgens hem zijn community currencies een strategisch instrument om financieel veerkrachtige en vitale gemeenschappen te vormen.

Brainstorm
Tijdens het congres blijkt dat de Wörgl Schilling, de Brixton Pound en WIR lang niet de enige bekende vormen van community currencies zijn. Deze valuta hebben inmiddels vaste voet aan de grond gekregen en leveren een serieuze bijdrage aan een andere betaalinfrastructuur en een gezonder financieel economisch systeem.

In de drie breakoutsessies komt naar voren dat tijd een waardevol betaalmiddel kan zijn, bijvoorbeeld in de mantelzorg: mijn tijd tegen jouw tijd. En dat in een netwerk van MKB-ondernemers een regio-eurozorgt voor klantenwerving en –binding en bijdraagt aan de versterking van regionale werkgelegenheid. Ook duurzaam opgewekte energie kan een betaalmiddel zijn. Bijvoorbeeld door 1 kWh gelijk te stellen aan 1 E-punt, waarmee in een lokale gemeenschap betaald kan worden. Gemeenschappen kunnen zo én gemeenschappelijk eigenaar worden van duurzame energie én er transacties mee doen.

De presentaties en het filmpje hier op de site van LvDO

Op de agenda: $ Hoe werkt het ‘gewone’ financiële systeem (geldschepping, groei, interest) $ Wat is complementaire, locale of gemeenschapsmunt $ Welke doelen worden ermee bereikt $ Hoe draagt het bij aan het sociaal weefsel, verenigingsleven en duurzaam gedrag $ Wat is het wettelijk kader $ Wat bestaat al in België? Meer info op www.financite.be

In Pays de Gaume gaat op 26 januari om 19 u een film + debatavond door over de EPI, een locale munt die in de omgeving Virton gebruikt wordt. Lees het artikel hierover in l’ Avenir.

Op 15 december 2011 heeft de Nederlandse Social Trade Organisation (STRO) de nieuwste versie van haar bank software Cyclos gelanceerd. Deze uitgave maakt Cyclos 3.6 de eerste professionele gratis (open-source) software voor on-line bankieren. De nieuwe versie biedt tal van nieuwe mogelijkheden zoals mobiel bankieren en betalingen met betaalpas. Cyclos geeft gemeenschappen en regio’s de gelegenheid hun eigen betaalmiddel in omloop te brengen, naast de nationale munt. Al meer dan honderd organisaties wereldwijd gebruiken Cyclos om lokale ontwikkeling te stimuleren. Met deze uitgave mikt STRO op een sterke groei van het gebruik van Cyclos door organisaties die op zoek zijn naar manieren om duurzame economische groei te realiseren en tevens de crisis het hoofd te bieden.

Een grote variatie aan gemeenschappen, van hele kleine en sociaal georiënteerde tot bedrijfsnetwerken, gebruiken Cyclos. Een paar voorbeelden van Cyclos gebruikers:
- Een netwerk van kleine bedrijven in Griekenland gebruiken een eigen munt om lokale handel te stimuleren (http://www.nytimes.com/2011/10/02/world/europe/in-greece-barter-networks-surge.html);
- Regio-geld in Zwitserland (http://www.tauschenamfluss.ch);
- Een handelsnetwerk in El Salvador geeft goedkope leningen in een eigen munt aan kleine bedrijven (http://www.puntotransacciones.com); *
- Transition Town munten in Groot-Brittannië (http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2009/sep/20/brixton-pound-local-currency); *
- In Uruguay zullen de regering, lokale autoriteiten, de coöperatieve beweging en private partijen Cyclos gebruiken om goedkopere kredieten voor kleine bedrijven te realiseren. Met als doel de geldcirculatie te stimuleren en de formalisering van informele bedrijven te ondersteunen: (http://www.c3uruguay.com.uy). *
* projecten met betalingen per sms.

Nieuwe mogelijkheden voor gemeenschappen om hun economie te stimuleren
Cyclos 3.6 biedt een compleet online betaalpakket met extra modules, zoals e-commerce, en mobiel bankieren, geschikt voor toepassingen uiteenlopend van lokale munten tot betaling van microkrediet per mobiele telefoon. Cyclos biedt ook een aantal monetaire instrumenten die gemeenschappen de mogelijkheid geven om hun economie te stimuleren en de sociale banden te versterken.

Zo heeft Cyclos mogelijkheden het kopen van lokale producten en diensten te stimuleren. Bijvoorbeeld met een ‘bonus’ op uitgaven met de lokale munt en een heffing voor het omwisselen van de lokale munt naar de nationale munt.
Cyclos ondersteunt ook liquiditeitsheffing. Zo’n heffing is een zeer effectieve manier om een crisis aan te pakken. Het is een kleine belasting op geld die huishoudens en bedrijven ontmoedigt hun geld op te potten en zo uit de circulatie houden.
Voor verdere details en andere voorbeelden, zie nieuwsbrief (onderaan).

IT-revolutie doorbreekt het staatsmonopolie op geld
De directeur van de Centrale Bank van Engeland, Mervyn King, was in 1999 de eerste bank official die voorspelde dat IT de wereld van geld en economie compleet zou veranderen:
‘…Centrale Banken in hun huidige vorm zouden niet langer bestaan, net zomin als geld.. De opvolgers van Bill Gates zullen de opvolgers van Alan Greenspan werkloos maken…’
Cyclos biedt de technologie die nodig om deze nieuwe ruilmiddelen te ontwikkelen.

Over STRO
De Social Trade Organisation ontwikkelt monetaire innovaties die bijdragen aan duurzame economieën. Al meer dan twintig jaar introduceert STRO een grote variatie aan instrumenten voor de ondersteuning van private of publieke initiatieven die geld effectiever kunnen maken, juist in tijden van economische crisis. In haar onderzoek heeft STRO wereldwijd economische modellen ontwikkeld en getest in pilot projecten. Om deze modellen te ondersteunen startte STRO in 2003 de ontwikkeling van de Cyclos software.
Een online nieuwsbrief met meer informatie is hier beschikbaar (in het engels):
http://project.cyclos.org/newsletter

Websites:
www.cyclos.org
www.socialtrade.org

Swappen, letsen en Torekes uitgeven zijn drie methoden om te ruilen, om zo te komen tot een alternatieve economie. “De economische crisis stimuleert de creativiteit en dus gaan we opnieuw meer ruilen,” stelt geldspecialist Bernard Lietaer, ooit nog aan de wieg van de ecu, de voorloper van de euro. “Vandaag pleit ik voor zoveel mogelijk alternatieve munten die de druk op de euro verminderen.”

Lietaer lanceerde in de Gentse Rabotwijk de Torekes. Bewoners kunnen elkaar helpen in ruil voor deze lokale munt. “Ik kan zelfs bij de bakker betalen,” zegt Danny, een dakloze. En dan is er nog de verdubbeling van het aantal Vlaamse lets-groepen. “Ik help iemand door bijvoorbeeld te leren hoe je moet composteren,” zegt Marijke Corveleyn, één van de 2.000 Vlaamse letsers. “Met de sletsen die ik verdien, kan ik van een massage genieten.”

Swappers genieten dan weer van kledingstukken ruilen. Swappingevents zijn absoluut niet nieuw, maar wel steeds populairder. “Een zeer leuk concept omdat je miskopen die in je kast liggen te vergaan hier kan komen ruilen,” vertelt Ester Depret. “Je gaat naar huis met een nieuwe kleerkast zonder geld uit te geven en je hebt een leuke girls night out.”

Herstel van het milieu, zinvol werk voor iedereen, fundamentele problemen van stad en platteland aanpakken in het noorden en het zuiden, kortom een betere wereld waar alle leven wel bij vaart. Is dit alleen een idealistische droom? B. Lietaer en S. Belgin tonen aan hoe we dit hier en nu op een pragmatische manier kunnen realiseren. Een te weinig onderzochte oorzaak van vele problemen waar we vandaag voor staan​​ is het monopolie van onze eeuwen oude monetaire systeem. Dit boek biedt vele voorbeelden die nu beschikbaar zijn om de huidige trend naar mondiale zelfvernietiging te stoppen. Veel van de aangereikte oplossingen zijn meer dan theorie. Gemeenschappen in de hele wereld hebben hiermee al succesvol uiteenlopende problemen aangepakt. Dit zonder extra belastingen te heffen, of herverdeling van de rijkdom, en onafhankelijk van het initiatief van gevestigde organisaties. In tegendeel zijn veel zaken gerealiseerd door een andere en slimme aanpak van ons geldsysteem. Met een grondige andere aanpak wordt alles mogelijk. Het boek kan in de VS bij Qiterra press besteld worden

Een optieker in de Griekse havenstad Volos die de munt ‘TEM’ aanvaardt als betaalmiddel.

Dit lijkt sterk op de boom aan complementaire munten tijdens de Peso crisis in Argentinië. In 2001 werd geldopname bij de banken gerantsoeneerd, en in 2002 werd de koppeling met de US$ losgelaten met grote inflatie als gevolg… en een explosie van complementaire muntsystemen.

Een complementaire muntsysteem kan als hefboom fungeren om sociale en ecologische uitdagingen innovatief te vertalen naar kansen. Zowel op nationaal als internationaal niveau bestaan er reeds tal van initiatieven en projecten rond complementaire munten.

Daarvoor hebben we uw expertise nodig!

• actoren met kennis of ervaring inzake de methodologie of de werking van complementaire muntsystemen
• actoren met kennis en ervaring inzake toepassingsmogelijkheden van elektronische dragers
• actoren met kennis en ervaring inzake de hardware of software infrastructuur die nodig is voor een breed toepasbaar systeem

Wat mag u verwachten?

Het innovatieplatform brengt verschillende bedrijven en organisaties samen om tot een totaaloplossing te komen

• U kunt kennis en expertise uitwisselen
• U leert de opportuniteiten rond een Vlaams complementair muntsysteem kennen en u hebt rechtstreeks contact met de betrokken overheden.
• IWT en de Vlaamse overheid stellen financiële middelen ter beschikking voor Onderzoek en Ontwikkeling.

Interesse? Kom dan naar de kick-off meeting op 27 september 2011!

Zie je jezelf als ontwerper en trekker in die toekomst, ook met lokale munten?

Vraag je je af waarom er zoveel lokale munten starten, en waarom sommigen mislukken?

Als je ‘ja ‘ antwoordt op deze vragen is de opleiding die John Rogers organiseert misschien iets voor jou. Een voorproefje op video of op de website: www.findhorncollege.org